Czasopisma emigracyjne - klp.pl
Streszczenia i opracowania lektur szkolnych klp klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
Literaci, którzy po zakończeniu wojny postanowili pozostać na emigracji lub z czasem opuścili kraj z powodów politycznych znajdowali się w pozornie idealnej sytuacji. Poza granicami nie mogła dosięgnąć ich cenzura, nie musieli się również obawiać represji ze strony reżimu i narzucania wytycznych socrealistycznych. Szybko jednak zorientowali się, że na uchodźstwie ich dzieła nie będą ukazywały się w postaci książek, a jedynie fragmentów publikowanych na stronach zagranicznych czasopism literackich.

Ponadto docelowi odbiorcy, czyli Polacy mieszkający na emigracji, wcale nie garnęli się do czytania. Chociaż stanowili oni dość pokaźną liczbę, to nie przekładało się to na zainteresowanie polską literaturą. Przyczyną takiego stanu rzeczy był charakter pracy, jaką wykonywali nasi rodacy zagranicą i brakiem czasu na lekturę. Jak pisze Zbigniew Jarosiński:
Wydawca pierwszego zbiorowego wydania poezji Miłosza skarżył się, że na rozsprzedanie nakładu potrzebne było aż 10 lat. Obieg książek utrudniony był dodatkową rozproszeniem polskiej diaspory, która nie skupiała się w kilku ośrodkach, ale rozpierzchła się po całym świecie.


W tej sytuacji konieczne było posiadanie przez polską emigrację kilku magazynów kulturalnych, na łamach których mogliby publikować swoje dzieła rodzimi artyści. W 1947 roku w Rzymie ukazał się pierwszy numer kwartalnika „Kultura”. Jego twórcami Jerzy Giedroyć oraz Gustaw Herling-Grudziński. Jeszcze tego samego roku czasopismo przeniesiono do paryskiej dzielnicy Maisons Laffitte. Giedroyć stał się wówczas samodzielnym redaktorem naczelnym. Wokół pisma szybko zaczęło skupiać się środowisko emigracyjnych pisarzy i poetów.

„Kultura” paryska zapisała się w historii polskiej literatury, a dzięki działającemu przy niej Instytutowi Wydawniczemu możliwe było wydanie blisko 450 tytułów książkowych. Powołana przez Giedroycia instytucja opublikowała utwory między innymi: Czesława Miłosza, Kazimierza Wierzyńskiego, Witolda Gombrowicza, Zygmunta Haupta, Gustawa Herlinga-Grudzińskiego, Józefa Czapskiego, Józefa Łobodowskiego, Leszka Kołakowskiego, Melchiora Wańkowicza. Instytut Wydawniczy umożliwił również druk autorom pozostającym w kraju: Stanisławowi Barańczakowi, Ryszardowi Krynickiemu, Stefanowi Kisilewskiemu, Jerzemu Andrzejewskiemu i innym.

Środowisko londyńskie w latach 1959-1966 wydawało niewielkie pismo „Kontynenty – Nowy Merkuriusz”. W całości poświęcone było poezji, a redagowali je młodzi ludzie. Sprzeciwiali się konserwatyzmowi panującemu wśród polskiej emigracji oraz stereotypowemu rozumieniu patriotyzmu. Głosili również, że należy utrzymywać kontakt z ojczyzną i rodakami w niej mieszkającymi.

W podobnym duchu utrzymany był londyński kwartalnik „Oficyna Poetów”, który ukazywał się pomiędzy 1966 a 1980 rokiem. Pismo o charakterze ściśle artystycznym – pisze Jarosiński, chcącym być pomostem między emigracją a Krajem i publikującym autorów – zwłaszcza poetów – z obu tych kręgów.

Kolejnym ważnym pismem emigracyjnym były ukazujące się w Paryżu od 1983 roku „Zeszyty Literackie”. Pierwszą redaktorką pisma była Barbara Toruńczyk. Czasopismo adresowane było do młodszej emigracji, która utożsamiała się tak zwaną Nową Falą lat sześćdziesiątych i osiemdziesiątych.

Wokół pisma wytworzyło się specyficzne środowisko poetów. Tworzyli je Adam Zagajewski, Stanisław Barańczak, Zbigniew Herbert i Kazimierz Brandys, a także mieszkający w USA Czesław Miłosz. „Zeszyty Literackie” współpracowały również z emigrantami z państw Europy Środkowo-Wschodniej (Litwy, Czech i Rosji). Pismo istniejące obok paryskiej „Kultury” nie zamierzało z nią rywalizować. Często współpracowało nawet z twórcami kojarzonymi z wydawnictwem Giedroycia.

Jak pisze Anna Nasiłowska w Literaturze okresu przejściowego:
„Zeszyty Literackie” były pismem dużo bardziej artystycznym, nastawionym na poszukiwanie trwałych wartości i ponadczasowość, a nie – bieżące polemiki. Twórczość noblistów, studiowanie arcydzieł, refleksje o wielkiej sztuce, także idea Europy Środkowej jako kulturowej wspólnoty – tworzyły klimat tego pisma, które na Zachodzie w pewnym stopniu kontynuowało idee kultury niezależnej, tworząc rzeczywistą wspólnotę artystów pochodzących z krajów pozbawionych demokracji, ale przeciwstawiało się zdecydowanej polityzacji.


Polecasz ten artykuł?TAK NIEUdostępnij


  Dowiedz się więcej
1  Streszczenie "Słonia"
2  Tadeusz Kantor
3  Postulat Czystej Formy w Szewcach



Komentarze: Czasopisma emigracyjne

Dodaj komentarz (komentarz może pojawić się w serwisie z opóźnieniem)
Imię:
Komentarz:
 





Streszczenia książek
Tagi: