Medaliony Zofii Nałkowskiej
klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki

Streszczenie Medalionów

Profesor Spanner W pewien majowy dzień członkowie Głównej Komisji Badań Zbrodni Niemieckich wędrują w towarzystwie dwóch niemieckich profesorów, znajomych Spannera, po terenie Instytutu Anatomicznego. Przebywają w tych miejscach po raz drugi i są przygotowani na to, co widzieli już wcześniej. Najpierw wchodzą do piwnicy, w której w kilku ogromnych kadziach leżą ciała, zachowane w doskonałym stanie. W innym basenie złożone zostały... więcej



Medaliony - geneza

„Medaliony” są ukoronowaniem dorobku literackiego Zofii Nałkowskiej. Geneza tych zwięzłych, lecz bogatych w precyzyjnie zarysowaną problematykę, opowiadań wiąże się z osobistymi przeżyciami autorki, która przetrwała trudne lata okupacji oraz z jej udziałem w pracach Głównej Komisji Badania Zbrodni Hitlerowskich w Polsce. W kilka lat po zakończeniu drugiej wojny światowej, w ankiecie „Nowej Kultury” – „Pisarze... więcej



„Medaliony” - symbolika tytułu

Wyjaśnienie tytułu cyklu miniatur prozatorskich można odnaleźć w tekście jednego z opowiadań „Kobieta cmentarna”:
„Później przyszedł czas, gdy na cmentarz spadały pociski. Posągi i medaliony potłuczone leżały wzdłuż alei. Groby z otwartymi wnętrzami ukazały w pękniętych trumnach swoich umarłych.”
. Utwory, wchodzące w skład zbioru, są w treści i wymowie podobne do tych umieszczanych na grobach niewielkich... więcej



Znaczenie motta „Medalionów”

„Ludzie ludziom zgotowali ten los” – to pierwsze słowa, które czyta odbiorca, zasiadając do „Medalionów” Zofii Nałkowskiej. Motto zbioru opowiadań pochodzi z „Dzienników czasów wojny”, gdzie pod datą 28 lipca 1944 roku zostało zapisane w nieco odmiennej formie: „Ludzie ludziom gotują ten los”. W „Medalionach” zdanie to zostało użyte w czasie przeszłym, podkreślając... więcej



Medaliony - problematyka

Skromne objętościowo „Medaliony”, na kartach ośmiu opowiadań, poruszają wstrząsającą problematykę drugiej wojny światowej – czasów, które wywarły piętno na ludzkiej psychice i które nadal żyją w świadomości kolejnych pokoleń. Temat okrucieństwa okupanta, masowych zbrodni milionów ludzi w obozach koncentracyjnych oraz ogromnych zniszczeń dorobku kultury narodowej jest wciąż przywoływany i aktualny. Pomimo... więcej



„Medaliony” - język i narracja

Głównym elementem narracji „Medalionów” są celowe przemilczenia. Nałkowska nie poddaje przeżyć swoich bohaterów analizie psychologicznej, zmuszając czytelnika do samodzielnego wyciągania wniosków, do głębokich przemyśleń i zatrzymania się nad tragedią, która dotknęła miliony ludzi. Atmosfera tamtych czasów oddawana jest na różne sposoby. Czasami poprzez opis krajobrazu bądź miejsca, rzeczowy, konkretny, na wskroś... więcej



„Medaliony” jako dokument epoki

„Medaliony” Zofii Nałkowskiej zajmują bardzo ważne i wyjątkowe miejsce wśród licznych powieści, nowel, reportaży i wspomnień o latach drugiej wojny światowej. Pisarka w ośmiu miniaturach prozatorskich w pełni oddała prawdę o ówczesnej rzeczywistości, prawdę o ludzkim cierpieniu i osobistej rozpaczy, o której nie wspominają materiały historyczne. Zrezygnowała z nadmiaru faktów i skupiła się na ich surowej selekcji,... więcej



Plan zdarzeń Medalionów

I. Profesor Spanner 1. zwiedzanie Instytutu Anatomicznego - miejsc preparowania ludzkich ciał i wytwarzania z nich mydła, 2. relacja gdańszczanina, preparatora zwłok, 3. nieświadomość popełnianego przestępstwa, 4. przesłuchanie świadków – kolegów Spannera, 5. domysły dotyczące motywów Spannera. II. Dno 1. pragnienie przez kobietę życzliwości, 2. opowieść o znęcaniu się nad kobietami w Ravensbrück, 3. przerażenie... więcej