„Bibuła” - drugi obieg
klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
Mianem „bibuły” określa się podziemne wydawnictwa bezdebitowe, czyli oficjalnie zakazane przez cenzurę. Zamiennie stosowanym terminem w tym przypadku jest „drugi obieg”. Rozwój tego zjawiska nastąpił dzięki inicjatywom Komitetu Obrony Robotników oraz Ruchu Obrony Praw Człowieka i Obywatela, czyli pierwszych organizacji opozycyjnych w PRL. Wielka pomoc techniczna napływała wówczas spoza granic Polski, dzięki czemu „bibuła” osiągnęła poziom niemal profesjonalny.

W latach siedemdziesiątych stworzono struktury i ramy organizacyjne największych polskich wydawnictw podziemnych. Większość z nich drukowała za pomocą offsetu. Niektóre biuletyny i ulotki przekraczały nawet sto tysięcy egzemplarzy, których powielanie odbywało się ręcznie. Wydawnictwo „Nowa”, które zajmowało się nielegalnym „produkowaniem” książek miało wydolność ok. pięciu tysięcy egzemplarzy na dzień. Duży wkład w sukces „bibuły” mieli weterani AK, którzy uczyli konspiracyjnych metod swoich dużo młodszych kolegów. Przełom lat siedemdziesiątych i osiemdziesiątych określa się mianem „festiwalu Solidarności”, ponieważ związek zawodowy doskonale się wówczas rozwijał. Sytuacja ta uległa zamianie 13 grudnia 1981 roku.

Jak możemy przeczytać w Historii PRL „Dziennika”:
Represje stanu wojennego spowodowały, że drugi obieg wydawniczy w latach 80. XX wieku osiągnął wymiar niespotykany w żadnym miejscu świata. Była to spontaniczna amatorska produkcja, a z drugiej strony doskonale zorganizowane przedsiębiorstwa wydające książki i czasopisma w ogromnych nakładach.
Właśnie stan wojenny paradoksalnie przyczynił się do rozwoju „bibuły”. Początkowe akcje milicji ograniczały się do internowania działaczy „Solidarności” i konfiskaty sprzętu służącego do rozpowszechniania niezależnych treści. W ramach tej szeroko zakrojonej akcji zamknięto podziemne wydawnictwo „NOWa” (Niezależna Oficyna Wydawnicza), a także biuletyny „Robotnik” (organ KOR-u) oraz „Opinia” (organ ROPCiO). Izolacja państwa oznaczało przerwanie zagranicznych dostaw maszyn i papieru.

Jeszcze w grudniu 1981 roku zaczęły masowo pojawiać się coraz to nowe ulotki, gazetki, broszury, biuletyny, plakaty, które choć produkowane prymitywnymi metodami były bardzo skuteczne. Internowania, który miały pozbawić podziemie głównych strategów i inicjatorów przyczyniły się do tego, że wielu „szarych” opozycjonistów postanowiło wykazać swoją inicjatywę. Jednak to wciąż „Solidarnościowcy”, którym jakimś cudem udało się uniknąć aresztowania dowodzili „drugim obiegiem”.

strona:   - 1 -  - 2 - 


  Dowiedz się więcej
1  Walka z cenzurą PRL
2  Streszczenie lektury - Kamień na kamieniu
3  Dzieje Szymona Pietruszki



Komentarze
artykuł / utwór: „Bibuła” - drugi obieg




    Dodaj komentarz (komentarz może pojawić się w serwisie z opóźnieniem)


    Imię:
    E-mail:
    Tytuł:
    Komentarz:
     





    Tagi: